Wypadki przy pracy i choroby zawodowe

Wypadki

Zgodnie z postanowieniami art. 211 pkt. 6 Kodeksu pracy  podstawowym obowiązkiem pracownika jest między innymi niezwłoczne zawiadomienie przełożonego o zauważonym w zakładzie pracy wypadku albo zagrożeniu życia lub zdrowia ludzkiego oraz ostrzeżenie współpracowników, a także innych osób znajdujących się w rejonie zagrożenia o grożącym im niebezpieczeństwie.

uwagaPonadto obowiązek zgłaszania wypadków przy pacy reguluje rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie ustalania okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy. Każdy pracownik, który uległ wypadkowi, jeżeli jego stan zdrowia na to pozwala, powinien poinformować niezwłocznie swojego przełożonego o zaistniałym zdarzeniu. Reasumując, obowiązek informowania pracodawcy o wypadkach przy pracy dotyczy zarówno pracownika, który uległ wypadkowi jak również świadka wypadku.

W razie wypadku przy pracy pracodawca jest obowiązany podjąć niezbędne działania eliminujące lub ograniczające zagrożenie, zapewnić udzielenie pierwszej pomocy osobom poszkodowanym i ustalenie w przewidzianym trybie okoliczności i przyczyn wypadku oraz zastosować odpowiednie środki zapobiegające podobnym wypadkom.


Pracodawca jest obowiązany niezwłocznie zawiadomić właściwego okręgowego inspektora pracy i prokuratora o śmiertelnym, ciężkim lub zbiorowym wypadku przy pracy oraz o każdym innym wypadku, który wywołał wymienione skutki mającym związek z pracą, jeżeli może być uznany za wypadek przy pracy.


Zgodnie z ww. rozporządzeniem w sprawie ustalania okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy pracodawca do czasu ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku  ma obowiązek zabezpieczyć miejsce wypadku w sposób wykluczający:

  1. dopuszczenie do miejsca wypadku osób niepowołanych;
  2. uruchamianie bez koniecznej potrzeby maszyn i in­nych urządzeń technicznych, które w związku z wy­padkiem zostały wstrzymane;
  3. dokonywanie zmiany położenia maszyn i innych urządzeń technicznych, jak również zmiany położe­nia innych przedmiotów, które spowodowały wypadek lub pozwalają odtworzyć jego okoliczności.

Zgodę na uruchomienie maszyn i innych urzą­dzeń technicznych lub dokonanie zmian w miejscu wy­padku wyraża pracodawca, w uzgodnieniu ze społecznym inspektorem pracy, po dokonaniu oględzin miej­sca wypadku oraz po sporządzeniu (jeśli zachodzi po­trzeba)  szkicu lub fotografii miejsca wypadku.

W sytuacji zaistnienia wypadku śmiertelnego, ciężkiego lub zbiorowego zgodę na uruchomienie maszyny wyraża pracodawca po uzgodnieniu z właściwym inspektorem pracy i prokuratorem.

Dokonywanie zmian w miejscu wypadku bez uzyskania powyższej zgody, jest dopuszczalne, jeżeli zachodzi konieczność ratowania osób lub mienia albo zapobieżenia grożącemu niebezpieczeństwu.

Pracodawca po powzięciu informacji o wypadku powołuje zespół powypadkowy, w skład którego wchodzi pracownik służby bezpieczeństwa i higieny pracy oraz społeczny inspektor pracy.

Gdy u pracodawcy nie ma obowiązku tworzenia służby bezpieczeństwa i higieny pracy, w skład zespołu powypadkowego zamiast pracownika służby bezpieczeństwa i higieny pracy wchodzi pracodawca lub pracownik zatrudniony przy innej pracy, któremu pracodawca powierzył wykonywanie zadań służby bezpieczeństwa i higieny pracy  albo specjalista spoza zakładu pracy.

U pracodawcy, u którego nie działa społeczna inspekcja pracy, w skład zespołu powypadkowego zamiast społecznego inspektora pracy wchodzi przedstawiciel pracowników posiadający aktualne zaświadczenie o ukończeniu szkolenia w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy  zgodnie z przepisami dotyczącymi szkolenia w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy.

Jeżeli pracodawca nie może dopełnić obowiązku utworzenia zespołu powypadkowego w składzie dwuosobowym (ze względu na małą liczbę zatrudnionych pracowników) okoliczności i przyczyny wypadku ustala zespół powypadkowy (w skład którego wchodzi pracodawca oraz specjalista spoza zakładu pracy).

Niezwłocznie po otrzymaniu wiadomości o wypadku zespół powypadkowy jest obowiązany przystąpić do ustalenia okoliczności i przyczyn wypad­ku, w szczególności:

 1) dokonać oględzin miejsca wypadku, stanu tech­nicznego maszyn i innych urządzeń technicznych, stanu urządzeń ochronnych oraz zbadać warunki wykonywania pracy i inne okoliczności, które mogły mieć wpływ na powstanie wypadku;

2) jeżeli jest to konieczne, sporządzić szkic lub wyko­nać fotografię miejsca wypadku;

3) wysłuchać wyjaśnień poszkodowanego, jeżeli stan jego zdrowia na to pozwala;

4) zebrać informacje dotyczące wypadku od świadków wypadku;

5) zasięgnąć opinii lekarza lub - w razie potrzeby -  opinii innych specjalistów w zakresie niezbędnym do oceny rodzaju i skutków wypadku;

6) zebrać inne dowody dotyczące wypadku;

7) dokonać prawnej kwalifikacji wypadku zgodnie z art. 3 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (jedn. tekst Dz.U. z 2009 nr 167 poz. 1322;

8) określić środki profilaktyczne oraz wnioski, w szczególności wynikające z oceny ryzyka zawodowego na stanowisku pracy, na którym wystąpił wypadek.

W odniesieniu do pkt 7, zgodnie z art. 6 ww. ustawy za wypadek przy pracy uważa się nagłe zdarzenie wywołane przyczyną zewnętrzną powodujące uraz lub śmierć, które nastąpiło w związku z pracą:

  1. podczas lub w związku z wykonywaniem przez pracownika zwykłych czynności albo poleceń przełożonych,
  2. podczas lub w związku z wykonywaniem przez pracownika czynności na rzecz pracodawcy, nawet bez polecenia,
  3. w czasie pozostawania pracownika w dyspozycji pracodawcy w drodze między siedzibą pracodawcy a miejscem wykonywania obowiązku wynikającego ze stosunku pracy.

Na równi z wypadkiem przy pracy traktuje się w zakresie uprawnień do świadczeń wypadek, któremu pracownik uległ:

  1. w czasie podróży służbowej, chyba że wypadek spowodowany został postępowaniem pracownika, które nie pozostawało w związku z wykonywaniem powierzonych mu zadań;
  2. podczas szkolenia w zakresie powszechnej samoobrony;
  3. przy wykonywaniu zadań zleconych przez działające u pracodawcy organizacje związkowe. 

Przepisy ww. ustawy definiują ponadto wypadki przy pracy osób niebędących pracownikami a ubezpieczonych składką wypadkową np. :wykonujących pracę na podstawie umów cywilno-prawnych, prowadzących działalność gospodarczą, duchownych, posłów, senatorów i innych.

Ustalenie okoliczności i przyczyn wypadku w terminie późniejszym niż 14 dni (wskutek uzasadnionych przeszkód lub trudności) wymaga podania przyczyn tego opóźnienia w treści protokołu powypadkowego. Zespół powypadkowy sporządza protokół powy­padkowy w niezbędnej liczbie egzemplarzy i wraz z pozostałą dokumentacją powypadkową doręcza niezwłocznie pracodawcy w celu zatwierdzenia.

Zespół powypadkowy jest obowiązany zapoznać poszkodowanego z treścią protokołu powypadkowego przed jego zatwierdzeniem. Poszkodowany ma prawo zgłoszenia uwag i zastrzeżeń do ustaleń zawartych w protokole powypadkowym, o czym zespół powypadkowy jest obowiązany pouczyć poszkodowanego. Poszkodowany ma prawo wglądu do akt sprawy oraz sporządzania z nich notatek i odpisów oraz kopii. Zespół powypadkowy zapoznaje z treścią protokołu powypadkowego członków rodziny zmarłego pracownika, oraz poucza ich o prawie zgłaszania uwag i zastrzeżeń do ustaleń zawartych w protokole powypadkowym.

Stwierdzenie w protokole powypadkowym, że wypadek nie jest wypadkiem przy pracy albo że zachodzą okoliczności, które mogą mieć wpływ na prawo pracownika do świadczeń przysługujących z tytułu wypadku, wymaga szczegółowego uzasadnienia i wskazania dowodów stanowiących podstawę takiego stwierdzenia. Stwierdzenie w protokole, że wyłączną przyczyną wypadku było naruszenie przez poszkodowanego pracownika przepisów dotyczących ochrony życia i zdrowia, spowodowane przez niego umyślnie lub w skutek rażącego niedbalstwa pozbawia pracownika świadczeń.

Jeżeli podczas ustaleń okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy zachodzą przesłanki, że pracownik znajdował się w stanie nietrzeźwości, zakład pracy lub inny właściwy organ kieruje pracownika na badania niezbędne do ustalenia zawartości alkoholu w organizmie. Pracownik obowiązany jest poddać się temu badaniu. Odmowa poddania się badaniu zostanie przy ustalaniu okoliczności i przyczyn wypadku oceniona z uwzględnieniem wszystkich okoliczności sprawy. Stan nietrzeźwości nie przesądza kwalifikacji prawnej zdarzenia.

Świadczenia powypadkowe nie przysługują pracownikowi w sytuacji, gdy pracownik będąc w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środków odurzających czy też substancji psychotropowych przyczynił się w znacznym stopniu do spowodowania wypadku przy pracy.

Nie może być natomiast, niezależnie od okoliczności, pozbawiona świadczeń rodzina po zmarłym pracowniku, jeżeli zdarzenie, któremu uległ pracownik, zostało uznane za wypadek przy pracy. Świadczenia odszkodowawcze wypłacane są na wniosek poszkodowanego lub jego rodziny.

Pracodawca prowadzi rejestr wypadków przy pracy, a dokumentację powypadkową przechowuje przez okres 10 lat.

Koszty związane z ustalaniem okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy ponosi pracodawca.

Wypadki w drodze do pracy lub z pracy

Zgodnie z art. 57 b ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych za wypadek w drodze do pracy lub z pracy uważa się nagłe zdarzenie wywołane przyczyną zewnętrzną, które nastąpiło w drodze do lub z miejsca wykonywania zatrudnienia lub innej działalności stanowiącej tytuł ubezpieczenia rentowego, jeżeli droga ta była najkrótsza i nie została przerwana.

Nie przerywają drogi do pracy lub z pracy czynności życiowo uzasadnione i jej czas nie przekraczał granic potrzeby, a także wówczas, gdy droga, nie będąc drogą najkrótszą, była dla ubezpieczonego, ze względów komunikacyjnych, najdogodniejsza. Wypadki w drodze do pracy lub z pracy także należy niezwłocznie zgłaszać.

Za czas niezdolności do pracy powstałej wskutek wypadku w drodze do pracy lub z pracy trwającej łącznie do 33 dni w ciągu roku kalendarzowego pracodawca zobowiązany jest wypłacać pracownikowi wynagrodzenie za czas choroby w wysokości 100 proc. wynagrodzenia.

Gdy niezdolność do pracy będzie trwała dłużej niż 33 dni w ciągu roku kalendarzowego, pracownikowi począwszy od 34 dnia będzie przysługiwał zasiłek chorobowy. Miesięczny zasiłek chorobowy wynosił będzie 100 % podstawy wymiaru zasiłku, która stanowi przeciętne miesięczne wynagrodzenie wypłacone za okres 12 miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc, w którym powstała niezdolność do pracy. Zasiłek chorobowy przysługuje przez okres trwania niezdolności do pracy z powodu choroby, nie dłużej jednak niż przez 182 dni. Jeżeli po wyczerpaniu zasiłku chorobowego pracownik nadal będzie niezdolny do pracy, a dalsze leczenie lub rehabilitacja będą rokowały odzyskanie zdolności do pracy, pracownikowi przysługiwało będzie świadczenie rehabilitacyjne. Świadczenie to wypłacane będzie przez okres niezbędny do przywrócenia zdolności do pracy, nie dłużej jednak niż przez 12 miesięcy.

Choroby zawodowe

Pracodawca jest obowiązany niezwłocznie zgłosić właściwemu państwowemu inspektorowi sanitarnemu i właściwemu okręgowemu inspektorowi pracy każdy przypadek podejrzenia choroby zawodowej. Obowiązek ten dotyczy także lekarza podmiotu właściwego do rozpoznania choroby zawodowej (lekarza medycyny pracy). W każdym przypadku podejrzenia choroby zawodowej lekarz oraz  lekarz dentysta, którzy podczas wykonywania zawodu powzieli takie podejrzenie u pacjenta, kierują na badania w celu wydania orzeczenia o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania.

Zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej może również dokonać pracownik lub były pracownik, który podejrzewa, że występujące u niego objawy mogą wskazywać na taką chorobę. Przy czym pracownik aktualnie zatrudniony zgłasza podejrzenie za pośrednictwem lekarza sprawującego nad nim profilaktyczna opiekę zdrowotną.

W razie rozpoznania u pracownika choroby zawodowej, pracodawca jest obowiązany:

  1. ustalić przyczyny powstania choroby zawodowej oraz charakter i rozmiar zagrożenia tą chorobą, działając w porozumieniu z właściwym państwowym inspektorem sanitarnym,
  2. przystąpić niezwłocznie do usunięcia czynników powodujących powstanie choroby zawodowej i zastosować inne niezbędne środki zapobiegawcze,
  3. zapewnić realizację zaleceń lekarskich.

Pracodawca jest obowiązany prowadzić rejestr obejmujący przypadki stwierdzonych chorób zawodowych i podejrzeń o takie choroby. Pracodawca ma obowiązek przesłania zawiadomienia o skutkach choroby zawodowej do instytutu medycyny pracy oraz do właściwego państwowego inspektora sanitarnego.

Za chorobę zawodową uważa się chorobę, która jest wymieniona w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy zwanych „narażeniem zawodowym”. Rozpoznanie choroby zawodowej u pracownika lub byłego pracownika może nastąpić w okresie jego zatrudnienia w narażeniu zawodowym albo po zakończeniu pracy w takim narażeniu, pod warunkiem wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych w okresie ustalonym w wykazie chorób zawodowych. Wykaz chorób zawodowych zawarto w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. nr 105, poz. 869 z późn. zm.)

Pracodawca jest obowiązany systematycznie analizować przyczyny wypadków przy pracy, chorób zawodowych i innych chorób związanych z warunkami środowiska pracy i na podstawie wyników tych analiz stosować właściwe środki zapobiegawcze.


Zamów wygodny pakiet E-SZKOLEŃ  na platformie BHP.businesslearning.pl - uzyskasz pełnoprawne zaświadczenie szkolenia BHP dla pracowników!

OPCJA I -  E-szkolenie BHP dla 1 pracownika  - 39 zł brutto - do wykorzystania przez okres 6 miesięcy!

OPCJA II - Pakiet e-szkoleń BHP dla 5 pracowników - 150 zł brutto - do wykorzystania przez okres 12 miesięcy (30 zł za 1 pracownika!)

OPCJA III - Pakiet e-szkoleń BHP dla 10 pracowników - 250 zł brutto - do wykorzystania przez okres 12 miesięcy!  (25 zł za 1 pracownika!)

Poszukujesz  e-szkoleń BHP dla większej liczby pracowników? Napisz na biuro@businesslearning.pl


DLA KOGO JEST E-SZKOLENIE BHP-BusinessLearning.pl?


Szkolenia BHP online jest bardzo wygodnym rozwiązaniem  dla wszystkich pracodawców i pracowników, którzy chcą sami kontrolować czas i tryb nauki oraz uzyskać pełnoprawne zaświadczenie okresowego szkolenia BHP - wydane przez uprawnionego Specjalistę ds. BHP z dużym doświadczeniem!


Szkolenie przeznaczone jest dla:

- dla pracowników-administracyjno-biurowych

- dla pracodawców, kierowników, brygadzistów, mistrzów, liderów grup

PAMIĘTAJ! E-szkolenie nie będzie wystarczające dla - pracowników na stanowiskach robotniczych - gdzie wymagane jest szkolenie stacjonarne!



WYMAGANIA PRZEPISÓW BHP WZGLĘDEM PRACODAWCY


Zgodnie z Kodeksem pracy Art. 2373. § 1. Nie wolno dopuścić pracownika do pracy, do której wykonywania nie posiada on wymaganych kwalifikacji lub potrzebnych umiejętności, a także dostatecznej znajomości przepisów oraz zasad bezpieczeństwa i higieny pracy.


§ 2. Pracodawca jest obowiązany zapewnić przeszkolenie pracownika w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy przed dopuszczeniem go do pracy oraz prowadzenie okresowych szkoleń w tym zakresie.


1. Szkolenie BHP dla pracowników administracyjno-biurowych - pierwsze szkolenie BHP powinno odbyć się do 12 miesięcy od rozpoczęcia pracy następne nie rzadziej niż raz na 6 lat.


Szkolenie przeznaczone jest dla pracowników administracyjno-biurowych i innych, o których mowa w § 14 ust. 2 pkt 5 rozporządzenia ministra gospodarki i pracy z dnia 27 lipca 2004 r. w sprawie szkolenia w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy (DU z dnia 18 sierpnia 2004 r. Nr 180, poz. 1860) tj: dla pracowników administracyjno-biurowych i innych niewymienionych w pkt 1-4 rozporządzenia, których charakter pracy wiąże się z narażeniem na czynniki szkodliwe dla zdrowia, uciążliwe lub niebezpieczne albo z odpowiedzialnością w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy.

Celem szkolenia jest aktualizacja i uzupełnienie wiedzy i umiejętności w szczególności z zakresu:

  • oceny zagrożeń związanych z wykonywaną pracą;
  • metod ochrony przed zagrożeniami dla zdrowia i bezpieczeństwa pracowników;
  • kształtowania warunków pracy w sposób zgodny z przepisami i zasadami bezpieczeństwa i higieny pracy;
  • postępowania w razie wypadku oraz w sytuacjach awaryjnych.



2. Szkolenie dla pracodawców, kierowników, brygadzistów, mistrzów, liderów grup - pierwsze szkolenie osób kierujących powinno odbyć się do 6 miesięcy od rozpoczęcia funkcji, następne nie rzadziej niż raz na 5 lat.

Zgodnie z Kodeksem pracy - § 21. Pracodawca jest obowiązany odbyć szkolenie w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy w zakresie niezbędnym do wykonywania ciążących na nim obowiązków. Szkolenie to powinno być okresowo powtarzane.

  • Szkolenia BHP przez Internet dla pracodawców, w tym między innymi osób na stanowiskach kierowniczych w przedsiębiorstwach, spółkach, zakładach prywatnych, urzędach oraz spółdzielniach jak i innych osób kierujących pracownikami (mistrzów, brygadzistów, kierowników wydziałów i innych komórek organizacyjnych).
  • Pracodawca lub osoba kierująca pracownikami w ramach obowiązków ma za zadanie przeszkolić pracowników w ramach szkolenia wstępnego szkolenie wstępne na stanowisku pracy (instruktaż stanowiskowy)
  • Instruktaż stanowiskowy przeprowadza się przed dopuszczeniem do wykonywania pracy na określonym stanowisku: Instruktaż stanowiskowy przeprowadza wyznaczona przez pracodawcę osoba kierująca pracownikami lub pracodawca, jeżeli osoby te posiadają odpowiednie kwalifikacje i doświadczenie zawodowe oraz są przeszkolone w zakresie metod prowadzenia instruktażu stanowiskowego.

 Pracodawca lub kierownik po odbyciu szkolenia może przeprowadzać instruktaże stanowiskowe.


KILKA SŁÓW O BHP

BHP w potocznym rozumieniu to ogół przepisów i działań mających na celu zapobieganie wypadkom przy pracy, chorobom zawodowym i parazawodowym, jak również tworzone w tym celu regulacje prawne i zabezpieczenia techniczne. Pierwsze regulacje prawne dotyczące ochrony pracy datują się na XIX w. - np. utworzenie 1833 inspekcji pracy w Wielkiej Brytanii, prywatnego stowarzyszenia pracodawców 1867 we Francji, czy 1906 w USA służby bhp w zakładach hutniczych. Na ziemiach polskich przed 1914 nadzór nad przestrzeganiem prawa pracy sprawowała inspekcja fabryczna (w zaborze rosyjskim) oraz inspekcja przemysłowa (w pozostałych zaborach). Zaczątki polskich organów inspekcji pracy powstały 1915 pod okupacją niemiecką, a sama inspekcja pracy powstała w 1919 r.

Bezpieczeństwo i higiena pracy – powszechnie używana nazwa określająca zbiór zasad dotyczących bezpiecznego i higienicznego wykonywania pracy, a także osobna dziedzina wiedzy zajmująca się kształtowaniem właściwych warunków pracy. W zakresie bhp znajdują się m.in.: zagadnienia z zakresu ergonomii, medycyny pracy, ekonomiki pracy, psychologii pracy, technicznego bezpieczeństwa.

Ergonomia – nauka o pracy, czyli dyscyplina naukowa zajmująca się dostosowaniem pracy do możliwości psychofizycznych człowieka. Ma na celu humanizowanie pracy poprzez taką organizację układu: człowiek - maszyna - warunki otoczenia, aby wykonywana ona była przy możliwie niskim koszcie biologicznym i najbardziej efektywnie, co uzyskuje się m.in. poprzez eliminację źródeł chorób zawodowych. Ergonomia jest nauką interdyscyplinarną.

Ochrona pracy – system środków prawnych, ekonomicznych, organizacyjnych i technicznych służących zapewnieniu pracownikom bezpieczeństwa i ochrony zdrowia w procesie pracy.

Ochrona zdrowia pracownika – zbiór uregulowań mających na celu zapewnienie stanu dobrego samopoczucia fizycznego, psychicznego i socjalnego.

Pracodawca – pracodawcą jest jednostka organizacyjna, choćby nie posiadała osobowości prawnej, a także osoba fizyczna, jeżeli zatrudniają one pracowników.

Pracownik – pracownikiem jest osoba zatrudniona na podstawie umowy o pracę, powołania, wyboru, mianowania lub spółdzielczej umowy o pracę.

Prawna ochrona pracy – zbiór norm prawnych regulujących proces świadczenia pracy poprzez ochronę praw pracowniczych oraz zapewniających bezpieczeństwo i ochronę zdrowia.

  • Wypadki przy pracy i choroby zawodowe

Masz pytania?

Infolinia RBDO

 

Jeśli mają Państwo pytania dotyczące oferty zapraszamy do kontaktu z ekspertami.


Dział Obsługi Klienta:

Infolinia od pon.- pt. w godz. 9 -17
+48 664 484 218
biuro@businesslearning.pl


Specjalista BHP

Hubert  Jakubowski
+48 664 484 218

Specjalista Ochrony Danych

Karol Cieniak
(22) 487 86 70

Specjalista procedur AML

Wojciech Stadnik
+ 48 533 376 373


Biuro Obsługi Klienta
Legis Profile Sp. z o.o.
ul. Kopalniana 22a/7
01-321 Warszawa

NIP: 522-302-50-86
KRS: 0000549436